Jeśli jesteś właścicielem tej strony, możesz wyłączyć reklamę poniżej zmieniając pakiet na PRO lub VIP w panelu naszego hostingu już od 4zł!

Śladami przyrody i historii

Idź do spisu treści

Menu główne

Kościół gotycki w Zieleniu

Ścieżka historyczna > Kościoły
 

Gotycki kościół parafialny p.w. Świętych Apostołów Piotra i Pawła z pierwszej połowy XIV w.

 
 

Parafię  w Zieleniu erygowano około 1338 roku, a sam kościół zbudowano najprawdopodobniej  w pierwszej połowie XIV wieku. Samo powstanie parafii było związane  z założeniem  w tym samym czasie miejscowości przez komtura kowalewskiego Jana de Vellem. Pierwsze wiarygodne dane przypadają na 1414 rok, kiedy to kościół ucierpiał na skutek wojny polsko-krzyżackiej. Świątynie zbudowano  w stylu gotyckim  z cegieł  i kamieni polnych zachowując zgrane proporcje ze smukłą wieżą.  w XV wieku powiększono o dodanie krótkiego prezbiterium zamkniętego trójbocznie  z niewielką zakrystią ze sklepieniem krzyżowym  i profilowanymi żebrami. Dach kościoła pokryto dachówką, a wejściu nadano kształt ostrołukowy nad którym znajduje się niewielkie okienko. Główną dekoracją jest dwubarwna wić roślinna  z około 1380 roku znajdująca się na ścianach szczytowych nawy.  

 
 

Z XIX wieku pochodzi drewniany chór muzyczny wsparty na czterech słupach. Wnętrze kościoła zdobią gotyckie polichromie  z drugiej połowy XIV wieku. Ołtarz główny powstał około połowy XVII wieku  w nurcie wczesnobarokowym, którego odnowieniem  i przekształceniem zajął się Jan Piotrowicz  z Chełmna  w XIX wieku. Ostanie renowacje ołtarz głównego dokonano  w 1965 roku, a  w samym jego centrum widnieje obraz śś. Piotra  i Pawła namalowany przez Jana Piotrowicza  w 1877 roku. Dodatkowo zdobią go rzeźby św. Antoniego oraz śś Piotra  i Pawła.  w 1965 roku odnowiono również ołtarze boczne  z XVIII wieku  w których znajdują się obrazy ludowe namalowane na desce przedstawiające św. Barbarę, św. Franciszka, Św. Rodziny oraz św. Antoniego. Ponadto  w kościele znajdują się rzeźba barokowa św. Michała Archanioła, Chrystusa Zmartwychwstałego oraz św. Franciszka, a także figury Ukrzyżowania  z około 1420 roku oraz św. Krzysztofa  i św. Marii Magdaleny  z około 1380 roku. Najprawdopodobniej ze średniowiecza pochodzi kropielnica granitowa. Cechy ludowego baroku mają krucyfiks, ławy kolatorskie oraz ambona  i chrzcielnica pochodzące z XVIII wieku. Również  z XVIII wieku pochodzą cztery lichtarze cynowe, monstrancja o tradycjach barokowych oraz krzyż ołtarzowy cynowy.  w 1736 roku Andrzej Pełkowski  z Pływaczewa ufundował kielich mszalny, a  w 1766 roku Mikołaj Petersilge  z Torunia odlał dzwon. Warto również wspomnieć o wiecznej lampce  i pacyfikale, a także pochodzących  z XIX wieku świecznikach  i pająkach. Przy kościele znajduje się cmentarz parafialny, na którym do dnia dzisiejszego chowani są zmarli.

 
 
Wróć do spisu treści | Wróć do menu głównego